محمد باقری هره‌ دشت : بازسازی سریع بازار تاریخی رشت؛ ضرورتی اقتصادی و فرهنگی

به گزارش گیلانستان، محمد باقری هره‌دشت دکتری برنامه ریزی شهری پیرامون به آتش کشاندن بازار تاریخی رشت توسط اغتشاشگران طی یادداشتی نوشت:

بازار تاریخی شهر رشت، یکی از مهم‌ترین مراکز تجارت و هویت شهری در شمال ایران، در پی حوادث و اغتشاشات اخیر دچار خسارات گسترده شد و بخش بزرگی از واحدهای صنفی آن طعمه‌ حریق گردید. گزارش‌ها از سوختن بیش از ۳۰۰ مغازه در محدوده بازار رشت حکایت دارند و این خسارت نه فقط به سرمایه‌ و معیشت بازاریان، بلکه به بافت قدیمی و فرهنگی شهر نیز آسیب‌های عمیقی وارد کرده است؛ بازاری که سال‌ها به‌عنوان نقطه اتصال اقتصادی، اجتماعی و تاریخی شهر عمل کرده است.

بازار رشت به‌ عنوان یکی از بزرگ‌ترین بازارهای سنتی شمال کشور نه‌ تنها محل دادوستد کالا، بلکه گنجینه‌ای از میراث فرهنگی و اجتماعی است. فروپاشی این بافت به معنای از دست رفتن سرمایه‌های ملموس اقتصادی و از بین رفتن خاطرات نسلی از فعالان صنفی است که سال‌ها در چارچوب سنت‌ها فعالیت داشته‌اند.

لزوم اقدام فوری برای بازسازی این مرکز تجاری از چند منظر بسیار روشن و غیرقابل‌انکار است:

۱-بعد اقتصادی و اشتغال

بازار رشت نقش ویژه‌ای در گردش اقتصادی رشت و استان گیلان ایفا می‌کند. خسارت به این بازار یعنی آسیب جدی به چرخه تولید و مصرف محلی، کاهش درآمد و تشدید مشکلات اشتغال در بخش‌های خرد و متوسط.

۲- بعد کالبدی و شهری

بازار رشت بخشی از هویت کالبدی شهر است. از دست رفتن عناصر اصلی این ساختار می‌تواند به تضعیف سرزندگی شهری و کاهش کیفیت محیط شهری منجر شود. بازسازی سریع، به‌ویژه با حفظ ساختار فرهنگی و تاریخی این بافت، تضمین‌کننده احیای هویت شهری خواهد بود.

۳- بازسازی به‌عنوان فرآیند هوشمند و نوسازی پایدار

ضروری است مدیریت بازسازی بر اساس تحلیل‌های شهری و استانداردهای ایمنی انجام شود. ایجاد بازارهای موقت و تسهیلات حمایتی برای کسبه تا زمان احیای کامل، جزو راهکارهای عملی است که می‌تواند از تعطیلی بلندمدت واحدهای صنفی جلوگیری کند. تجربه‌هایی مشابه در دیگر شهرها نشان داده است که چنین حمایت‌هایی می‌تواند فرصت‌های جدیدی برای ارتقای ساختارهای تجاری فراهم آورد.

۴- نقش نهادهای دولتی و عمومی

بازسازی چنین بافتی فقط از عهده کسبه برنمی‌آید؛ مشارکت دولت، سازمان‌های تخصصی شهری و نهادهای توسعه‌ای ضروری است. دولت می‌تواند با تخصیص بودجه‌های ویژه، ارائه تسهیلات کم‌بهره و حمایت‌های بیمه‌ای، ضمن بازگرداندن سرمایه‌ آسیب‌دیده به چرخه اقتصادی، زمینه ارتقای ظرفیت‌های تجاری و گردشگری شهر را نیز فراهم کند.

بازار رشت بیش از یک مجموعه مغازه است؛ این بازار نمادی از پیوند اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی شهر است. بازسازی سریع، علمی و جامع آن نه‌ تنها یک مطالبه صنفی، بلکه یک ضرورت شهری و منطقه‌ای است. این اقدام می‌تواند از یک بحران به‌عنوان نقطه عطفی برای پایداری اقتصادی، بازآفرینی فرهنگی و تقویت سرمایه اجتماعی در گیلان استفاده کند.

انتهای پیام/